DUCHAMP’IN MERDİVENİ MAREY’İN PELİKANLARI

Duchamp‘ınMerdivenden İnen Nü klozetler dışındaki diğer bir ilgi alanı da hareketti. 1912 yılında tamamladığı Merdivenden İnen Nü, Kübist ve Fütürist akımlardan öğeler taşıdığı halde, Paris’te görücüye çıktığında Kübistlerden tepki görmüştü. “Nü dediğin merdivenden inmez, uzanır” diyen Kübistler karşısında tablosunu alıp evine dönen Duchamp, Paris’te bulamadığı anlayışı ertesi yıl Amerika’da hiç bulamayacaktı (Bkz. Armory Show)

Woman walking downstairsDuchamp bu tablo için ilhamını ondan önce gelen “hareket” meraklılarından almıştı. On dokuzuncu yüzyılın sonlarında mucitler, girişimciler, fotoğrafçılar hareketleri kaydetmek için teknik üzerine teknik geliştiriyor, “bir at koşarken dört ayağı da yerden kalkar mı?” gibi soruların peşinden koşuyordu. Hareketi zamanda yeniden yaratmayı amaçlayan bu alanın önde gelenlerinden biri de, ismini sürekli değiştirmesiyle ünlü fotoğrafçı Eadweard Muybridge‘di. Muybridge’in Merdivenden İnen Kadın çalışmasının Duchamp’ı etkilediği konusunda şüphe yok.

Muybridge’in o dönemin popüler sorusuna verdiği cevap ise “evet” idi:

Muybrigde’in hareket çalışmaları için çektiği fotoğraflar arka arkaya oynatılınca hareketli resimler elde ediliyor. Wikimedia Commons’ta Muybridge’in çalışmalarından üretilmiş geniş bir .gif arşivi bulabilirsiniz.

Bir tek sağdakinin tekniği farklı: resimleri canlıymış gibi göstererek göz yanıltan fenakistiskop aleti sayesinde hareketli resimler elde ediliyor.

Vals yapan çift ve boksörler dışındaki diğer seri fotoğrafları chronophotography tekniği ile elde edilmiş (“chron” Yun. zaman). “Hareket eden bir şeyin, ardışık hareketlerini kaydetmek ve sergilemek amacıyla bir dizi fotoğraf çekilmesi” olarak tanımlanan bu yöntemin bir diğer ustası da Étienne-Jules Marey.

Marey’in locomotion (bir yerden bir yere hareket) çalışmaları:

Chronophotography çalışmaları için Marey çok sıra dışı bir alet kullanıyordu: bir silah! 1882’de icat ettiği, bir saniyede arka arkaya 12 kare çekebilen bu silahın diğer bir özelliği de, bu karelerin hepsini tek bir resim üzerine kaydetmesiydi:

Ve geldik Marey’in 1882 civarında çektiği pelikan hareketlerine:

Send this to a friend