Candy Chang ve arkadaşları New Orleans’taki mahallerinde bulunan eski bir binayı alıp, bir yüzünü karatahta ile kaplamışlar. Üzerine de “Ölmeden önce…” yazarak, insanları hayallerini ve dileklerini paylaşmaya davet etmişler. “Ölmeden önce ne yapmak istersiniz?” sorusuna tek bir yanıt vermek zor olsa da, mahalleliler kısa zamanda tebeşirleri kapıp tahtayı bazısı deli dolu, bazısı da alışıldık cevaplarla donatmış.

Gördüğü yoğun ilgi karşısında önce duvarı Amerika’da dört ayrı şehirde daha kurmuş. Kanada, İspanya, İskoçya, Avustralya ve Holanda’ya sıçrayan proje büyümeye devam ederken, Chang “Ölmeden Önce” projesini internete de taşımış. Beforeidie.cc isimli internet sitesi aracılığıyla duvarlara ulaşamayanları da projeye dahil etmeyi amaçlamış ve dileyenin kendi tahtasını yaratabilmesi için bir de rehber hazırlamış.

Candy Chang  2012 yılında yaptığı TED konuşmasında bu projeye nasıl başladığını, işlerin nasıl geliştiğini ve ürettiği diğer projeleri anlatıyor. Chang 2009 yılında ona annesi kadar yakın bir sevdiğini kaybettikten sonra ölüm üzerine daha çok düşünmeye başlamış. Projesinde de bu nedenle insanları ölüm üzerine biraz kafa yormaya davet ediyor.

Sahip olduğumuz en önemli iki şey, zaman ve insanlarla olan ilişkilerimiz. Dikkat dağıtıcıların sürekli arttığı çağımızda, bakış açısını korumak ve hayatın kısa ve kırılgan olduğunu hatırlamak her zamankinden daha önemli. Çoğunlukla ölümü konuşmaktan hatta düşünmekten caydırılıyoruz, ama ölüm için hazırlanmak en güç iş. Ölümü düşünmek, hayatımıza açıklık kazandırıyor.

Kimisi ölmeden önce (benim gibi) mezuniyetini görmek isterken, kimi mutluluğu sevgide arayıp “ona son bir kez sarılmak istiyorum” yazmış: Dünyayı gezmek isteyenler, korsanlıktan yargılanmak isteyenler, parasız yaşamak veya ünlü olmak isteyenler, milyonlarca kişiye şarkı söylemek isteyenler veya ölmeden önce bir hükümet devirmek isteyenler… Liste böylece uzayıp gidiyor.

Hollandalı iki öğrenci de bu fikirden etkilenerek okullarına “Mezun olmadan önce…” yazılı bir pano hazırlamış. Son olarak, Chang internet sitesinde küçük tahtalar ve kartpostallar satan bir hediyelik eşya bölümü de açmış. Ölümü sorgulayan bir projenin hayata tutunmak ve paraya dönüşmek için bu denli can atması da çağımızın bir cilvesi olsa gerek.

Peki şimdi hayatın bütün kaosunu bir kenara bırakmaya çalışıp düşünün: Siz ölmeden önce ne yapmak istersiniz?

Send this to a friend